Wat is de Wet VBAR in vogelvlucht: Actuele Situatie en Praktische Stappen voor Freelancers
Wat is de Wet VBAR in Vogelvlucht
De Wet VBAR is het wetsvoorstel ter opvolging van de Wet DBA, bedoeld om de grens tussen echt zelfstandig ondernemerschap en verkapt werknemerschap duidelijker te maken.
Belangrijke Elementen
- Invoering van een rechtsvermoeden van een arbeidsovereenkomst voor freelancers met een uurtarief onder een bepaalde grens (circa € 36 per uur) – dus: als je dusdanig weinig verdient, wordt vermoed dat je werknemer bent tenzij bewezen wordt dat je echt zelfstandig bent.
- Een toetsingskader waarin de criteria 'werken in dienst van', 'gezag/instructie', 'zijn voor eigen rekening en risico' explicieter worden ingevuld.
- Geplande inwerkingtreding 1 juli 2026, mits het wetsvoorstel door beide Kamers komt.
Wat is Nu de Actuele Situatie voor Freelancers
Als freelance specialist in Nederland moet je op dit moment met het volgende rekening houden:
- Het handhavingsmoratorium op de Wet DBA is per 1 januari 2025 opgeheven; de Belastingdienst controleert dus weer actief op schijnzelfstandigheid.
- De Wet VBAR is nog niet in werking; de status is dat het wetsvoorstel bij de Tweede Kamer is ingediend (7 juli 2025) maar Eerste Kamer moet nog volgen.
- Er is dus een overgangsperiode: de regels zoals die gelden via de Wet DBA + jurisprudentie zijn leidend, maar er komt duidelijkheid aan.
Invloed op Freelance Specialisten – Kansen & Risico's
Voor jou als freelance specialist (ZZP'er) betekent dit concreet:
Risico's
- Laag uurtarief risico: Als je werkt tegen een laag uurtarief – bijvoorbeeld rond of onder die grens van ~€ 36 per uur – dan loopt je het risico dat je straks volgens het rechtsvermoeden door de opdrachtgever of rechter als werknemer wordt aangemerkt. Dat kan betekenen dat je ineens onder loondienstvoorwaarden valt (bijv. ontslagbescherming, loondoorbetaling bij ziekte) of dat de opdrachtgever zijn status moet herzien.
- Voorzichtiger klanten: Klanten (opdrachtgevers) zullen voorzichtiger worden met langdurige opdrachten, ingebed werk of opdrachten die sterk lijken op loondienst – want zij lopen het risico op naheffingen en sociale lasten als de kwalificatie verandert.
- Gevolgen voor jou: Voor jou betekent dit mogelijk: minder langdurige opdrachten, meer nadruk op meerdere opdrachtgevers, duidelijker onderscheid maken dat je echt zelfstandig bent (eigen risico, eigen investeringen, eigen klanten).
Kansen
- Echt zelfstandig zijn loont: Als je écht zelfstandig bent – meerdere opdrachtgevers hebt, werkt voor eigen risico en investeert in eigen middelen – dan kun je je onderscheiden en aantonen dat je buiten loondienst valt. Dat is nu extra waardevol.
- Meer transparantie: Het wetsvoorstel zorgt voor meer transparantie: opdrachtgever én jij weten waar de grens ongeveer ligt; dat maakt het mogelijk om vanaf nu al je contracten en samenwerking op orde te brengen.
- Kans om tarief kritisch te bekijken: Dit is ook een kans om je tarief kritisch te bekijken: als je tarief structureel onder de grens zit, kun je je positie versterken door te verhogen, of door je model aan te passen (meer variatie, meer zelfstandigheid).
Praktische Stappen voor Jou
Om goed voorbereid te zijn, zou ik de volgende acties aanraden:
1. Beoordeel je Opdrachtgeversrelaties
Heb je meerdere opdrachtgevers of slechts één? Werk je op instructie of vrij? Gebruik je eigen middelen? Neem dit kritisch onder de loep.
2. Check je Uurtarief
Zit je structureel onder die grens (~€ 36 per uur)? Dan is er extra risico dat je kwalificatie veranderd. Overweeg om je tarief te verhogen of je businessmodel aan te passen.
3. Zorg voor Goede Modelcontracten
Leg vast wat je rol is, dat je zelfstandig bent, dat je werkt op eigen risico, dat je meerdere klanten hebt, enzovoort. Documentatie helpt.
4. Wees Alert op Wijzigingen in Wetgeving
De Wet VBAR kan per 1 juli 2026 gaan gelden – dus tijd is beperkt om je positie te versterken.
5. Praat met je Opdrachtgever
Leg vroegtijdig de situatie voor en bespreek de implicaties – hoe ziet jouw samenwerking eruit, wat is de rolverdeling, wie draagt welke risico's.
Conclusie
Voor freelance specialisten in Nederland geldt: 2025 is het jaar van transitie. De Wet VBAR brengt zekerheid én druk.
Zekerheid, omdat er een kader komt dat veel onduidelijkheid wegneemt. Druk, omdat er zowel voor jou als voor je opdrachtgevers meer risico en aandacht komt bij de kwalificatie van jouw relatie.
Wie tijdig actie onderneemt – professioneel profiel, tarief, contracten – heeft voordeel. Wie stilzit, kan de nadelige effecten merken.